Logowanie

Zarejestruj się

Atlas ryb cz.2

PSTRĄG POTOKOWY

Budowa zewnętrzna: Ciało wyciągnięte, w zależności od charakteru wody mniej lub bardziej wygrzbiecone i bocznie spłaszczone, z szerokim trzonem ogonowym. Płetwa tłuszczowa pomiędzy płetwą grzbietową i ogonową. Łuski drobne, 110-120 wzdłuż linii bocznej, 14-19 (najczęściej 16) pomiędzy płetwą tłuszczową a linią boczną (łącznie z leżącymi na niej łuskami). Głowa o tępo zakończonym, szeroko wciętym pysku, sięgającym tylnej krawędzi oka; 2-5 górnych i dolnych wyrostków filtracyjnych pierwszego łuku skrzelowego jest guzkowatych, środkowe są pałeczkowate. Na płytce lemiesza znajduje się 2-6 zębów, na trzonie 9-18 umieszczonych najczęściej w dwóch rzędach. Tylny brzeg płetwy ogonowej jest u młodych ryb owalnie wcięty. U dorosłych jest prawie prosty. Ubarwienie bardzo zmienne, zależnie od miejsca przebywania. Najczęściej od zielonkawego do brązowawego. Na bokach, tak powyżej, jak i poniżej linii bocznej, plamy ciemne oraz czerwone z białą obwódką. Płetwa tłuszczowa jasna, czerwono cętkowana. Młode ryby mają 6-9 ciemnych poprzecznych plam. Długość 20-40, maksymalnie 50 cm.

Występowanie: rzeki i dorzecza, Jury Krakowsko-Częstochowskiej, rzeki Pomorza Zachodniego i Środkowego, Pojezierze Suwalskie, Roztocze (rzeka Tanew i jej dopływy), Warmia i Mazury, Dolny Śląsk. 

Tryb życia: Niewędrowna, skarłowaciała forma troci wędrownej (Salmo trutta trutta) z 18 podgatunkami, morfami w całej Europie). Tarło od września do lutego. Czerwonawa ikra o średnicy 4-5 mm (1000-1200 jaj na kilogram ciężaru ciała samicy) składana jest do wykopanych w żwirze płytkich jam. Okres wylęgania od 2 do 4 miesięcy.

Okres ochronny :
a) w rzece Wiśle i jej dopływach od jej źródeł do ujścia rzeki San, w rzece San i jej dopływach oraz w rzece Odrze i jej dopływach od granicy państwowej z Republiką Czeską do ujścia rzeki Bystrzycy oraz w rzece Bystrzycy i jej dopływach od 1 września do 31 stycznia,
b) w pozostałych wodach od 1 września do 31 grudnia.
Wymiar ochronny: w rzece Wiśle i jej dopływach od jej źródeł do ujścia rzeki San oraz w rzece Odrze i jej dopływach od granicy państwowej z Republiką Czeską do ujścia rzeki Bystrzycy oraz w rzece Bystrzycy i jej dopływach do 25 cm. W pozostałych wodach 30 cm.
Limit dzienny: 3 sztuki łącznie z: amurem, boleniem, brzaną, karpiem, lipieniem, sandaczem i szczupakiem.

PSTRĄG TĘCZOWY

Budowa zewnętrzna: Wydłużone, bocznie nieco spłaszczone ciało o szerokim trzonie ogonowym. Pomiędzy płetwą grzbietową i ogonową występuje płetwa tłuszczowa. Łuski drobne, 135-150 wzdłuż linii bocznej, 14-19 (najczęściej 16) między płetwą tłuszczową a linią boczną (łącznie z łuską linii bocznej). Głowa o tępo zakończonym, szeroko wyciętym pysku. Górne i dolne wyrostki filtracyjne pierwszego łuku skrzelowego guzkowate, wyrostki środkowe pałeczkowate. Płytka lemiesza ma na tylnej krawędzi najczęściej 4 zęby. Jego trzon jest silnie wygięty i zaopatrzony w jeden lub dwa szeregi zębów. Głowa, ciało, płetwy (grzbietowa, tłuszczowa i ogonowa) usiane wieloma czarnymi plamami i kropkami. Po bokach ciała biegnie szeroka czerwonawa wstęga. Ryba osiąga długość 25-50 cm, maksymalnie 70 cm (do 7 kg ciężaru).

Występowanie: w niektórych rzekach pogórza, a także na Pomorzu Zachodnim, na Warmii i Mazurach. 

Tryb życia: Ponieważ występują u tej ryby szczepy odbywające tarło w różnym okresie, ciągnie się ono od grudnia do maja. W dnie rzeki samica wykopuje uderzeniami ogona duża jamę, w czym uczestniczy również samiec. Zależnie od ciężaru samicy, składa ona 1600 do 2000 ziaren ikry. Okres inkubacji - od 100 do 150 dni. Młode rosną niezwykle szybko. Dojrzałość płciową uzyskują niekiedy w drugim, najczęściej jednak w trzecim roku życia.

Okres ochronny: nie ma. 
Wymiar ochronny: nie ma. 
Limit dzienny: 4 szt. razem z pstrąg tęczowy i pstrąg źródlany




SANDACZ

Występowanie: duże i głębokie zlewiska Mórz Bałtyckiego, Czarnego oraz Kaspijskiego. 

Ciało: Wydłużone, podobne kstzałtem do szczupaka. Długi i spiczasty pysk. Ubarwienie szaro-zielone lub brązowo-zielone, poprzeczne smugi na bokach. 

Długość ciała: do 130 cm 

Ciężar: 3 - 5 kg, maks. 23 kg 

Znaczenie gospodarcze: Ryba hodowlana, walory spożywcze

Okres ochronny: od 1 stycznia do 31 maja. 
Wymiar ochronny: 45 cm. 
Limit dzienny: W ciągu doby (0:00 - 24:00) boleń, karp, lipień, pstrąg potokowy, amur biały, sandacz, szczupak, brzana (łącznie) 3 szt.














SUM

Występowanie: Dorzecza Morza Czarnego, Kaspijskiego, Bałtyckiego. Występuje we Francji, Hiszpanii, Włoszech 

Ciało: Długie, duża głowa z dużym, uzębionym otworem gębowym, małe oczy. Pod dolną szczęką cztery krótkie wąsy, dwa długie nad górną. Brak łusek. Płetwa odbytowa długa, grzbietowa bardzo krótka, ogon bardzo długi. Barwa grzbietu prawie czarna z odcieniem zielonym, niebieskim, lub brązowym, na bokach charakterystyczny wzór, barwa boków ciemno-żółta, brzuch biało-szary. 

Długość ciała: 2 m, maks. 5m 

Ciężar: 100 kg, maks. 300 kg 

Odżywianie: Kanibalistyczne. Niewielkie ryby o długości do kilkunastu centymetrów. 

Rozmnażanie: Tarło od czerwca w temp. min. 20 st. C. Ikra składana przez samicę na roślinach w ilości ok. 500 tys sztuk, pilnowana jest przez samca. Młode osobniki wylęgają się po 4 tygodniach. 

Rozwój: Po 21 dniach młode zaczynaja aktywny tryb życia. Po siedmiu latach sum osiąga długość 1 m, po 15 latach 1.5 m. 

Długość życia: 30 lat 

Tryb życia: W dzień brak aktywności, zwiększa się ona po zmierzchu. Zazwyczaj żeruje w samotności, rzadko w grupach. Przebywa w ciepłych wodach. 

Znaczenie gospodarcze: Gospodarcze, największe nad Morzem Czarnym. Wyławiany przez wędkarzy

Wymiar ochronny: 70 cm. 
Limit dzienny: 1 szt.

ŚWINKA

Budowa zewnętrzna: Daleko wysunięty, tępo zakończony pysk o dolnym, poprzecznie ustawionym otworze gębowym. Warga dolna zrogowaciała, z ostrą krawędzią. Łuski średniej wielkości, 55-62 wzdłuż linii bocznej. W płetwie grzbietowej 12 promieni, w odbytowej zaś 13-14. Otrzewna koloru czarnego (czarne wnętrze brzucha). Zęby gardłowe jednorzędowe, nożowate, 7/6/-6. Grzbiet niebieskoszary do zielonoszarego, o jasnym metalicznym połysku w okresie tarła. Płetwy piersiowe, brzuszne i odbytowa żółtawoczerwone do fioletowych. Długość 25-40 cm, maksymalnie 50 cm.

Występowanie: na terenie całej Polski - w górnych i środkowych odcinkach rzek o dnie piaszczysto-żwirowym i kamienistym, przy ujściach rzek wpadających do jezior i zbiorników zaporowych. 

Tryb życia: Stadna ryba przebywająca zazwyczaj przy dnie w płytkim nurcie, ponad żwirowymi ławami. Jedynie zimą schodzi w głębsze miejsca rzeki. Tarło od marca do maja. W tym okresie zarówno u samców, jak i u samic pojawia się wysypka tarłowa. Dojrzałe do rozrodu ryby ciągną stadami w górę rzeki. Kleista ikra o średnicy 1 mm (do 100000 sztuk na samicę) składana jest w płytkich miejscach nad żwirowym dnem.

Okres ochronny: od 1 stycznia do 30 kwietnia. 
Wymiar ochronny: 25 cm. 
Limit dzienny: 3 szt. razem z boleń, karp, lipień, pstrąg potokowy, amur biały, sandacz, szczupak, brzana 


SZCZUPAK

Szczupak pospolity ma ciało wydłużone, dużą głowę z spłaszczonym pyskiem. Zęby są bardzo ostre skierowane ku tyłowi. Łuski małe, owalne, mocno osadzone w skórze. Szczupak pospolity ma ubarwienie zmienne, które zależy od środowiska. Na głowie są jamki zmysłowe. Płetwy grzbietowa oraz odbytowa, przesunięte mocno do tyłu, ulokowanie blisko siebie. 

Żerowanie: ryba drapieżna, zaliczana do najbardziej drapieżnych ryb. Żywi się rybami, płazami, a także drobnymi ssakami i ptakami. Czyha w ukryciu, atakując przepływającą zdobycz. Duże osobniki polują na ławice ryb, goniąc je. Wśród szczupaków pospolitych zdarza się kanibalizm. 

Szczupaki pospolite zamieszkują wody słodkie i słonawe. Występują prawie w całej Europy poza południowymi obszarami Włoch, Półwyspu Iberyjskiego oraz Bałkanów. Szczupak pospolity występuje także w Północnej Azjii. 

Okres ochronny: od 1 stcznia do 30 kwietnia z wyjątkiem wód krainy pstrąga i lipienia. 
Wymiar ochronny: 45 cm. 
Limit dzienny: 3 szt. boleń, karp, lipień, pstrąg potokowy, amur biały, sandacz, szczupak, brzana 









TOŁPYGA BIAŁA

Budowa zewnętrzna: Wyciągnięte, nieco wygrzbie- cone, bocznie ścieśnione ciało, o szerokiej, spiczasto kończącej się głowie. Otwór gębowy górny, prawie pionowy, pozbawiony wąsów. Oczy małe, leżące poniżej środkowej linii głowy. Strona brzuszna z kilem biegnącym od wysokości szczelin skrzelowych do początku płetwy odbytowej. Łuski małe, 110-124 wzdłuż linii bocznej. Płetwa grzbietowa z 11-15, a odbytowa z 14-17 promieniami. Początkowe 2-3 promienie lekko pogrubione. Zęby gardłowe jednorzędowe, 4-4. Grzbiet ciemny. Boki i strona brzuszna u młodych ryb (1-3-letnich) srebrzyście ubarwione; w starszym wieku są ołowianoszare. Maksymalna długość 100 cm.

Występowanie: sprowadzona do Polski z Dalekiego Wschodu, do rozrodu wykorzystano ciepłe wody jezior konińskich; obecnie można spotkać w niektórych jeziorach na Pojezierzu Mazurskim oraz w jeziorach i stawach konińskich. 

Tryb życia: W swej ojczyźnie tołpygi białe ciągną w okresie letnim z rzek na zalewowe obszary, z których powracają dopiero jesienią. Tarło odbywa się latem przy temperaturze wody 23-24°C. Ikra (do 500000 na jedną samicę) swobodnie unosi się w wodzie. Po zresorbowaniu zawartości woreczka żółtkowego wylęg udaje się w spokojne zakole rzeki, gdzie w początkowym okresie odżywia się zwierzęcym planktonem. W rzece Jangcy dojrzałość płciową uzyskuje w 3-4 roku życia, w Europie Środkowej (Węgry) w 5-6 roku.

Okres ochronny: nie ma.
Wymiar ochronny: nie ma. 
Limit dzienny: 5 kg. Jeśli złowiona tołpyga ma więcej niż 5 kg - 1 sztuka






TROĆ JEZIOROWA

Budowa zewnętrzna: Wydłużone, bocznie nieco spłaszczone ciało, wyższe u ryb starszych niż u młodszych. Między płetwą grzbietową a ogonową występuje płetwa tłuszczowa. Łuski drobne; 110-120 wzdłuż linii bocznej, 14-19 (najczęściej 16) pomiędzy płetwą tłuszczową a linią boczną (łącznie z leżącymi na niej łuskami). Głowa o tępo ściętym pysku, z szeroko wyciętym otworem gębowym sięgającym tylnej krawędzi oka. Górne i dolne wyrostki filtracyjne pierwszego łuku skrzelowego guzkowate, wyrostki środkowe pałeczkowate. Płytka lemiesza z 4-6 zębami. Na jego trzonie z przodu najczęściej pojedynczy, z tyłu zaś podwójny rząd prostych zębów. Ubarwienie bardzo zmienne, zależnie od zasiedlanego zbiornika wodnego. Boki usiane różnej wielkości nieregularnymi czarnymi plamami. Między nimi występują - zwłaszcza u młodych ryb - kropki i pierścienie w kolorze od brązowego do czerwonawego. Długość od 40 do 80 cm, maksymalnie do 140 cm.

Występowanie: najczęściej występuje w kilku jeziorach kaszubskich, w zbiornikach Solińskim i w Przeczycach na Czarnej Przemszy; prowadzone były próby aklimatyzacji troci jeziriwej w Zbiorniku Otmuchowskim (na Nysie Kłodzkiej) i w dopływach Pilicy.

Tryb życia: Ryba wędrowna z licznej grupy ryb rodzaju Salmo, wstępująca na tarło z jeziora do jego dopływów (czasami ryby wycierają się w samym jeziorze). Pora tarła od października do grudnia. Duża ikra o średnicy 5-5,5 mm (na kilogram ciężaru ciała samicy przypada 1000-2000 sztuk jaj) składana jest do dużych dołków (gniazd) i przykrywana żwirem. Młode ryby spływają z rzeki do jeziora po upływie 1-2 lat.

Okres ochronny: od 1 września do 31 stycznia.
Wymiar ochronny: 50 cm. 
Limit dzienny: 2 szt. razem z troć wędrowna, troć i łosoś 

UKLEJA

Występowanie: Wody rzek i jezior Europy 

Ciało: Bocznie spłaszczone, wydłużone. Barwa srebrzysta, delikatne łuski. 

Długość ciała: 10 - 20 cm 

Ciężar: 10 - 40 g 

Odżywianie: Plankton, larwy owadów i owady. 

Rozmnażanie: Tarło w maju i czerwcu. Samica skłąda ikrę w okolicy brzegu, w ilości do 10 tys. jaj. 

Znaczenie gospodarcze: Spożywcze, pośrednio do wyrobu masy perłowej.

Okres ochronny: nie ma.
Wymiar ochronny: nie ma. 
Limit dzienny: 5 kg. 











WĘGORZ

Budowa zewnętrzna: Wężowate ciało pokryte śluzowatą skórą, w której bardzo głęboko osadzone są drobniutkie, podłużnie owalne łuski. Płetwy grzbietowa, ogonowa i odbytowa połączone są ze sobą i pozbawione twardych promieni. Nasada płetwy grzbietowej zaczyna się daleko poza zakończeniem płetw piersiowych. Brak płetw brzusznych. Węgorz żółty: grzbiet oliwkowobrązowy lub szarobrązowy. Strona brzuszna żółtawa. Węgorz srebrzysty (po osiągnięciu dojrzałości płciowej): grzbiet ciemny, szarozielony, boki i brzuch srebrzyste, o silnym połysku. Samce uzyskują długość do 51 cm i ciężar 150 g, samice do 150 cm i 6 kg.

Występowanie: na terenie całej Polski - w większości rzek i jezior, zbiornikach zaporowych, stawach, wyrobiskach pożwirowych, u wybrzeża bałtyku. 

Tryb życia: Katadromiczna ryba wędrowna (to znaczy ciągnąca na tarło z wód słodkich do morza). Po 4-10 latach od wstąpienia do rzek i jezior w sierpniu lub wrześniu węgorz srebrzysty rozpoczyna wędrówkę do morza. Jego tarliska znajdują się w głębinach Morza Sargassowego. Tarło odbywa się wczesną wiosną po upływie półtora roku od początku wędrówki; po tarle wszystkie węgorze giną. Prawdopodobnie ikra swobodnie unosi się w wodzie. Przezroczyste, kształtem przypominające liść wierzbowy larwy unoszone są przez Prąd Zatokowy (Golfstrom) na wschód. Najmłodsze, które znaleziono, mierzyły 6 mm długości i unosiły się na głębokości 300 metrów. Mają one drobne, spiczaste zęby, którymi mogą chwytać pokarm, W miarę upływu czasu stają się grubsze i dłuższe i coraz mniej przypominają liść wierzby. W trzecim roku życia, przy długości około 7 cm jako węgorze szkliste docierają do europejskich wybrzeży. Mają teraz stożkowate zęby. Już jako węgorze wstępujące posuwają się wzdłuż brzegu w górę, pod prąd rzek. Wędrują zazwyczaj nocą. W tym czasie zaczynają się wybarwiać. Po pięciu latach życia wzrost samców ulega zahamowaniu. Trzymają się one w pobliżu wybrzeża, w przyujściowych odcinkach rzek i słonawych wodach. W odróżnieniu od nich samice wędrują daleko w górę rzek i cały czas rosną. Karłowate cykloidalne łuski tworzą się dopiero po kilku latach słodkowodnego życia. U dojrzewających ryb grzbiet przybiera czarne za barwienie, zaś boki są srebrzystobiałe. Ryby te nazywają się teraz węgorzami srebrzystymi. W końcu rozpoczynają długą, wynoszącą wiele tysięcy kilometrów wędrówkę do Morza Sargassowego, w czasie której w ich organizmie (mięśniach, przewodzie pokarmowym) następują głębokie zmiany.

Okres ochronny: nie ma.
Wymiar ochronny: 40 cm. 
Limit dzienny: 4 szt.. razem z sieja, węgorz, lin 

WZDRĘGA

Budowa zewnętrzna: Ciało wygrzbiecone, ścieśnione w płaszczyznach bocznych. Krawędź brzucha, pomiędzy płetwami brzusznymi a odbytową, w postaci kila. Początek nasady płetwy grzbietowej wyraźnie przesunięty do tyłu w stosunku do nasady płetw brzusznych. Otwór gębowy wąski, skośnie skierowany ku górze. Oczy złociście lśniące (znak rozpoznawczy w stosunku do bardzo podobnej płoci). Duże koliste łuski, 40-43 wzdłuż linii bocznej. W płetwach piersiowych po 16-17 promieni, w grzbietowej 10-12, a płetwa odbytowa ma ich 12-14. Zęby gardłowe dwurzędowe, 3.5-5.3. Grzbiet i wierzchnia część głowy zielonoszare do zielonobrązowych, boki jaśniejsze, o mosiężnym połysku. Strona brzuszna ubarwiona srebrzyście. Płetwy brzuszne, odbytowa i grzbietowa pomarańczowe do krwistoczerwonych, u nasady w kolorze od brązowawego do szarego. Długość 20-30 cm, maksymalnie 45 cm.

Występowanie: na terenie całej Polski - w rzekach, starorzeczach, zbiornikach zaporowych, jeziorach, gliniankach, wyrobiskach pożwirowych, stawach. 

Tryb życia: Ryba stadna, przebywająca zwykle pod powierzchnią wody wśród roślinności strefy przybrzeżnej. Tarło od kwietnia do maja. Kleista ikra o średnicy 1,5 mm (100000-200000), składana jest na roślinności wodnej. Okres inkubacji trwa 3 do 10 dni.

Okres ochronny: nie ma.
Wymiar ochronny: 15 cm. 
Limit dzienny: 5 kg.